على ابو الحسنى ( منذر )

102

فراتر از روش « آزمون - خطا » ! : زمانه و كارنامه سيد يزدى " صاحب عروة " ( فارسى )

گفتنى است همان‌گونه كه ، سيد بر رساله‌هاى عمليهء فقهاى پيش از خود حاشيه زده است ، مراجع بزرگ شيعهء پس از وى نيز فتاوى خود را به صورت حواشى بر رساله‌هاى عمليه وى ، نشر داده‌اند ، همچون : رسالهء « منتخب الرسائل » وى كه آيات عظام سيد محمد فيروزآبادى ، شيخ عبد اللّه مامقانى ( در سال 1330 ق ) ، آقا سيد ابو الحسن اصفهانى ( در 1339 ) ، آقا ضياء عراقى ( در 1341 ) و حاج آقا حسين بروجردى ( در 1366 ) بر آن حاشيه زده‌اند . نيز مىتوان به حواشى آقا سيد ابو الحسن اصفهاين بر رسالهء « ذخيرد الصالحين » سيد و همچنين حواشى سيد محمد فيروزآبادى بر رسالهء ديگر سيد موسوم به « نعم الزاد ليوم المعاد » ياد كرد . « 1 » مهمتر از همه ، كتاب او : « عروة الوثقى » است كه بحث دربارهء آن ، موضوع گفتار آتى ما است . * عروة الوثقى ، كتابى جاويدان در بين تأليفات سيد ، مهمترين و معروفترين آنها كتاب « العروة الوثقى » است كه تمامى فقيهان قلّه‌پوى شيعه در سدهء اخير بر آن حاشيه زده‌اند و نيز شخصيتهاى بزرگ ، به گونه‌هاى مختلف ، به شرح و تفصيل آن همت گماشته‌اند ، همچون : شيخ عبد النبى عراقى ( صاحب « المعالم الزّلفى فى شرح عروة الوثقى » ) ، سيد محسن حكيم ( المستمسك بالعروة الوثقى ) ، شيخ محمد تقى آملى ( مصباح الهدى فى الشرح على العروة الوثقى ) ، سيد مرتضى خسروشاهى تبريزى ( شرح العروة الوثقى ) ، شيخ محمد تقى آل صاحب جواهر ( مدارك العروة الوثقى ) ، سيد محمد مهدى خلخالى ( مدارك العروة الوثقى ) ، سيد محمد باقر صدر ( بحوث فى شرح العروة الوثقى ) ، ميرزا على غروى ( التنقيح فى شرح العروة الوثقى ، تقريرات درس آيت اللّه خويى ) ، سيد صادق شيرازى ( شرح العروة الوثقى ) و . . . اقبال صاحب‌نظران به نگارش شرح بر عروة الوثقى تا آنجا است كه به گفتهء برخى از محققان : شمار شروح عروه از زمان تأليف تا سالهاى اخير به 54 شرح بالغ مىگردد « 2 » ، و اين رشته ادامه دارد . . .

--> ( 1 ) . ادوار كيفيت بيان فقه ، همان ، صص 21 - 22 . ( 2 ) . مقدمهء حاج شيخ علىپناه اشتهاردى بر كتاب خويش : مدارك العروة الوثقى ، ص 15 ، به نقل از : مرحوم سيد